Okula Dayalı Yönetim Yaklaşımının Türk Kültürü Bağlamında İncelenmesi

##plugins.themes.academic_pro.article.sidebar##

Yayınlanmış Haz 13, 2021
https://doi.org/10.7051/e-ijpa.32
Download
PDF
Statistic

İstatistikler

Ölçüm Çağrılıyor ...
Cilt 1 Sayı 2 (2021): Ağustos 2021

##plugins.themes.academic_pro.article.main##

Mahire Aslan
İNÖNÜ ÜNİVERSİTESİ
https://orcid.org/0000-0002-8032-7331
Ali Cülha
MEB
https://orcid.org/0000-0002-5215-0823
Kemal Nazlı
https://orcid.org/0000-0003-4865-4495

Özet

Bu araştırmanın amacı, okula dayalı yönetim yaklaşımının temel bileşen ve varsayımlarını Türk toplumunun kültürel özellikleri doğrultusunda ulaşılan bulgular zemininde değerlendirmektir. Nitel yöntemle gerçekleştirilen araştırmada fenomenoloji deseni tercih edilmiştir. İl milli eğitim yöneticisi, ilkokul, ortaokul ve liselerin yönetici, öğretmen, öğrenci ve velileri ile sendika temsilcisinden oluşan katılımcılar amaçlı örnekleme yöntemiyle belirlenmiş ve maksimum çeşitlilik örnekleme stratejisi benimsenmiştir. Araştırmanın verileri yarı yapılandırılmış görüşme formuyla elde edilmiş ve içerik analizine tabi tutulmuştur. Katılımcılar okula dayalı yönetim yaklaşımını öğrencilerin başarı durumu, paydaşların yönetime katılması, okul bütçesi ve insan ilişkileri açılarından değerlendirmişlerdir. Katılımcı görüşlerine göre, okula dayalı yönetim yaklaşımının öğrencilerin başarısına etkisinin genel olarak olumlu olabileceği; ancak başarı üzerindeki farklı değişkenlerden dolayı bunun tartışılan bir konu olduğu bulgulanmıştır. Paydaşların yönetime katılmalarının olumlu ve olumsuz etkilerinin olabileceği; mali yapılarda olumlu etkilerle birlikte uygulamada güçlüklerle karşılaşılabileceği; insan ilişkilerinin de ön plana çıkacağı belirlenmiştir. Örtüşen bazı özellikler hariç, okula dayalı yönetim yaklaşımının temel varsayımlarının Türk toplumunun kültürel yapısında tam olarak karşılık bulmadığı ve olumsuz etkilerinin de olabileceğine ilişkin bulgular elde edilmiştir.  Araştırmanın bulgularına yönelik genel bir değerlendirme yapıldığında, okula dayalı yönetim yaklaşımını Batı ülkelerinde uygulandığı şekliyle ülkemizde uygulamanın pek mümkün görünmediği belirlenmiştir. Bu durumun; lideri önceleyen, devletçi geleneğe ve dişil özelliklere yakın duran, güç mesafesinin fazla olduğu Türk kültürünün örgütsel yapıya bir izdüşümü olarak değerlendirilebileceği vurgulanmıştır.

##plugins.themes.academic_pro.article.details##

TrDoi
https://trdoi.org/10.27579808/e-ijpa.32
Creative Commons License

Bu çalışma Creative Commons Attribution-NonCommercial-ShareAlike 4.0 International License ile lisanslanmıtır.

Atıf için
Aslan, M., Cülha, A., & Nazlı, K. (2021). Okula Dayalı Yönetim Yaklaşımının Türk Kültürü Bağlamında İncelenmesi . E-Uluslararası Pedandragoji Dergisi, 1(2), 22–40. https://doi.org/10.7051/e-ijpa.32

Referanslar

  1. Açıkgöz, K. (1999). Okula dayalı yönetim ve öğretmenin rolü. Dokuz Eylül Üniversitesi Buca Eğitim Fakültesi Dergisi, Özel Sayı(10),378-381.
  2. Aydın, M. (2014). Eğitim yönetimi. (11. Baskı). Gazi Kitabevi.
  3. Aytaç, T. (1999). Eğitim yönetiminde yeni paradigmalar-Okul merkezli yönetim. Nobel.
  4. Baltaş, A. (2010). Türk kültüründe yönetmek: Yerel değerlerle küresel başarılar kazanmak (12. Basım). Remzi Kitabevi.
  5. Barrera-Osorio, F., Fasih,T., Patrinos, H.A. & Santibanez, L. (2009). Decentralized decision-making in schools, the theory and evidence on school-based management. The World Bank.
  6. Briggs, K. L. & Wohlstetter, P. (2003). Key elements of a successful school-based management strategy. School effectiveness and school improvement, 14(3), 351-372.
  7. Caldwell, B. J. (2016) Impact of school autonomy on student achievement: Cases from Australia. International Journal of Educational Management 30(7),1171–1187.
  8. Caldwell, B. J. (2005). School based management. The International Academy of Education and The International Institute for Educational Planning.
  9. Camminatiello, I., Paletta, A. & Speziale, M. T. (2012). The effects of school-based management and standards-based accountabılıty on student achıevement: Evidence from PISA2006. Electronic Journal of Applied Statistical Analysis, 5(3), 381-386.
  10. Carr-Hill, R., Rolleston, C., Schendel, R., & Waddington, H. (2018). The effectiveness of school-based decision making in improving educational outcomes: A systematic review. Journal of Development Effectiveness, 10(1), 61-94.
  11. Creswell, J. (2017). Karma yöntemler (4. Baskıdan çeviri). S. B. Demir (Çev. Ed.), G. Hacıömeroğlu (Çev.). Nicel, Nitel ve karma yöntem yaklaşımları (ss. 215-239). Eğiten Kitap.
  12. Creswell, J. W. (2016). Nitel araştırma yöntemleri. Beş yaklaşıma göre nitel araştırma ve araştırma deseni (3. Baskı). M. Bütün & S. B. Demir (Çev.). Siyasal.
  13. Çankaya, İ., Gün, C., & Koleji, U. K. (2016). Okul merkezli yönetime ilişkin özel okul yöneticilerinin görüşleri. Eğitim ve Öğretim Araştırmaları Dergisi, (5), 38-43.
  14. Çuhadar, A. (2020). Türkiye’de ulusal mevzuata göre velilerin okul yönetimine katılımı. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 17(1), 374-404.
  15. Ergun, D. (2004). Türk bireyi kuramına giriş (2. Baskı). İmge Kitabevi Yayınları.
  16. Fullan, M. & Watson, N. (2000). School-based management: Reconceptualizing to improve learning outcomes. School Effectiveness and School Improvement, 11(4), 453-473.
  17. Gertler, P., Patrinos, H. A., & Rubio-Codina, M. (2007). Methodological issues in the evaluation of school-based management reforms. Unpublished Manuscript, World Bank.
  18. Güçlü, N. (2000). Okula dayalı yönetim. Milli Eğitim Dergisi, 148, 156-162.
  19. Hanushek. E, Link L. & Woessman L. (2011). Does school autonomy make sense everywhere? Panel Estimates from PISA. Asian Development Bank, No. 296.
  20. Hermino, A. (2016). The effectiveness of implementation school-based management in the central highlands of Papua Indonesia. International Journal of Education and Research, 4(10), 291-304.
  21. Hofstede, G. (1980). Motivation, leadership, and organization: Do American theories apply abroad?. Organizational Dynamics, 9(1), 42-63.
  22. İlköğretim Kurumları Yönetmeliği. 30474 Sayı ve 10.07.2018 Tarihli Yönetmelik.
  23. Joshi, D. P. (2018). Does school-based management help to improve quality of education? A case of student achievement in Nepal. Educational Process: International Journal, 7(4), 228-236.
  24. Lazwardi, D. (2018). Implementation of school-based management. Al-Idarah: Jurnal Kependidikan Islam, 8(1), 32-49.
  25. Milli Eğitim Temel Kanunu. 1739 Sayılı ve 14.06.1973 Tarihli Kanun. http://www.meb.gov.tr/mevzuat/
  26. Moradi, S., Beidokhti, A. A. & Fathi, K. (2016). Comparative comparison of implementing school-based management in developed countries in the historical context: From theory to practice. International Education Studies, 9(9), 191-198.
  27. Myers, D. & Stonehill, R. (1993). School-based management. Education research consumer guide, Office of Educational Research and Improvement, (4),1-5.
  28. Nir, A. E. (2002). School-based management and its effect on teacher commitment. International Journal of Leadership in Education, 5(4), 323-341.
  29. Nişancı, Z . (2012). Toplumsal kültür-örgüt kültürü ilişkisi ve yönetim üzerine yansımaları. Batman Üniversitesi Yaşam Bilimleri Dergisi, 1(1),1279-1293.
  30. Noble, A J., Deemer, S. & Davis, B. (1996). School-based management. Delaware Education Research & Development Center.
  31. Ogawa, R. T. (1994). The institutional sources of educational reform: The case of school-based management. American Educational Research Journal, 31(3), 519-548.
  32. Okul-Aile Birliği Yönetmeliği. 28758 Sayı ve 07.09.2013 Tarihli Yönetmelik. http://www.meb.gov.tr/mevzuat/
  33. Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliği. 28199 Sayı ve 09.02.2012 Tarihli Yönetmelik. http://www.meb.gov.tr/mevzuat/
  34. Öğretmen Strateji Belgesi (2017). http://oygm.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar
  35. Özdemir, S. (1996). Okula Dayalı Yönetim. Eğitim Yönetimi, 2(3),421-426.
  36. Patrinos, H. & Ruth, K. (2007). Maximizing the performance of education systems: The case of teacher absenteeism. J. E. Campos & S. Pradhan (Eds.). The many faces of corruption—tracking vulnerabilities at the sector level, (ss. 63-87). The World Bank.
  37. Patton, M. Q. (2014). Nitel araştırma ve değerlendirme yöntemleri (1. Baskı). M. Bütün & S. B. Şirin (Çev. Eds.), E. Bukova Güzel & H. Demircioğlu (Çev.). Nitel araştırmada çeşitlilik: Kuramsal yönelimler. Pegem.
  38. Peterson, D. (1991). School-based management and student performance. ERIC Digest, No: 62.
  39. Prasch, J. (1990). How to organize for school based management. Association for Supervision and Curriculum Development.
  40. Sergiovanni, T. J. (2003). The life world at the center: Values and action in educational leadership. N. Bennett, M. Crwford & M. Cartwright (Eds). Effective educational leadership. A SAGE Publications Company.
  41. Sargut, S. (2015). Kültürlerarası farklılaşma ve yönetim (4. Baskı). İmge Kitabevi Yayınları.
  42. Sobacı, M. Z. (2007). Yönetişim kavramı ve Türkiye’de uygulanabilirliği üzerine değerlendirmeler. Yönetim Bilimleri Dergisi, 5(1), 195-208.
  43. Summak, M. S., & Karadağ, N. (2009). Okul merkezli yönetim sürecinde görev alan okul müdürlerinin rolleri. Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (3), 130-140.
  44. Summak, M. S. (2006). Okul temelli yönetimin ilköğretim okullarında uygulanabilirliğine ilişkin öğretmen ve yönetici tutumlarının incelenmesi. Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, 7(2), 317-334.
  45. Şahin, S. (2003).Okul merkezli yönetim uygulamaları. Kuram ve Uygulamada Eğitim Yönetimi. 9(4), 582-605.
  46. Şişman, M. (2014). Örgütler ve kültürler. Pegem.
  47. Şi̇şman, M. (1996). Yönetim kuramları ve kültürlerarası farklılaşma açısından yönetim uygulamaları. Kuram ve Uygulamada Eğitim Yönetimi, 6(6), 295-308.
  48. Taşar, H. H. (2018). Türkiye’de okul temelli yönetim konusunda yapılan araştırma sonuçlarının toplu değerlendirilmesi. 21. Yüzyılda Eğitim, Toplum Eğitim Bilimleri ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, 7(21), 991-1003.
  49. Thida, K. & Joy, L.C. (2012). Exploring the implementation of school-based management in selected public schools in Cambodia: A multiple case study. The Asian Conference on Education. Official Conference Proceedings.
  50. Triwiyanto, T. & Juharyanto, D. E. K. (2017). Community participation deficits in the implementation of school-based management in Indonesia. Journal of Education and Practice, 8, 67-74.
  51. Yalçınkaya, M. (2004). Okul merkezli yönetim. Ege Eğitim Dergisi, 5(2), 21-34.
  52. Yıldırım, A & Şimşek, H. (2011). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Seçkin.
  53. Yüksel, B . (1989). Kültürel niteliklerimizin yönetime etkileri. Anadolu Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 7(1), 333-347.
  54. Wall, R. & Rinehart, J. S.(1997). School-based decision making and the empowerment of secondary school teachers. Paper presented at the Annual Meeting of the American Educational Research Association.
  55. Wohlstetter, P., & Mohrman, S. A. (1993). School-based management: Strategies for success.