Öğretmen Adaylarının Öğretmen Kavramına İlişkin Kullandıkları Metaforların İncelenmesi

##plugins.themes.academic_pro.article.sidebar##

Yayınlanmış Nis 28, 2022
Download
PDF
Statistic

İstatistikler

Ölçüm Çağrılıyor ...
Cilt 2 Sayı 1 (2022): Nisan 2022

##plugins.themes.academic_pro.article.main##

Aysemin Duran
İstanbul Okan Üniversitesi
https://orcid.org/0000-0003-4873-1120

Özet

Çalışmanın amacı öğretmen adaylarının öğretmen kavramına ilişkin kullandıkları metaforların belirlenmesidir. Araştırma nitel bir araştırma olmakla birlikte araştırmanın örneklemini bir vakıf üniversitesinin eğitim fakültesinde öğrenim görmekte olan öğretmen adayları oluşturmaktadır. Örneklemin belirlenmesinde basit seçkisiz örnekleme yöntemi kullanılmıştır. Veriler, “Öğretmene Yönelik Algı” başlıklı araştırmacı tarafından geliştirilen yarı yapılandırılmış form yoluyla 2021-2022 güz döneminde elde edilmiştir. Mecazlar yoluyla elde edilen veriler, içerik analizi yapılarak incelenmiştir.  Öğretmen adaylarının ürettikleri metaforlar en çok “aydınlatıcı kişi”(f=42), en az ise “olumsuz özelliklere sahip kişi”(f=5) kategorilerinde toplanmıştır. “Yol gösterici, bilgilendirici, ihtiyaç duyulan, ilgi gösteren/sevgi dolu, fedakâr, keşfetmeye açık kişi”  olarak öğretmen kategorileri gibi kategoriler de oluşturulmuştur. Bu araştırma bağlamında; öğretmen adaylarının öğretmene yüksek oranda olumlu anlamlar yükledikleri görülmekle birlikte olumsuz metaforların üretilmiş olması öğretmenden beklenmeyen, öğrenciler tarafından hoş karşılanmayan özelliklere dikkat çektiği için öğretmenlerin öz-değerlendirme yapmaları, kendilerine atfedilen noktalarda davranış ve tutumlarını gözden geçirmeleri yerinde olacaktır.

##plugins.themes.academic_pro.article.details##

TrDoi
https://trdoi.org/10.27579808/e-ijpa.47
Creative Commons License

Bu çalışma Creative Commons Attribution-NonCommercial-ShareAlike 4.0 International License ile lisanslanmıtır.

Atıf için
Duran, A. (2022). Öğretmen Adaylarının Öğretmen Kavramına İlişkin Kullandıkları Metaforların İncelenmesi. E-Uluslararası Pedandragoji Dergisi, 2(1), 1–16. Erişim bağlantısı: https://www.e-ijpa.com/index.php/pedandragoji/article/view/47

Referanslar

  1. Afacan, Ö. (2011). Fen bilgisi öğretmen adaylarının “fen” ve “fen ve teknoloji öğretmeni” kavramlarına yönelik metafor durumları. e-Journal of New World Sciences Academy, 6(1), 1242-1254.
  2. Atabek-Yiğit, E., & Balkan-Kıyıcı, F. (2019). Öğretmen adaylarının öğretmen algısı. Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi [MSKU Journal of Education], 6(1), 20-39. doi: 10.21666/muefd.460666.
  3. Ateş, Ö.T. (2016). Öğrencilerin öğretmen ve okul metaforları. International Journal of Contemporary Educational Studies (IntJCES), 2(1), 78-93.
  4. Balaban, T. & Yapıcı, M. (2013). Türkçe öğretmen adaylarının tasavvufa ilişkin metaforları. Turkish Studies, International Periodical For The Languages, Literature and History of Turkish or Turkic Volume 8/9, 745-755.
  5. Bramald, R.; Hardman, F. ve Leat, D. (1995). Initial teacher trainees and their views of teaching and learning. Teaching and Teacher Education, 11, 23-31.
  6. Buaraphan, K. (2011). Metaphorical roots of beliefs about teaching and learning science and their modifications in the standard‐based science teacher preparation programme. InternationalJournal of Science Education, 33(11), 1571-1595.
  7. Büyüköztürk, Ş., Çakmak, E.K., Akgün, Ö.E., Karadeniz, Ş. & Demirel, F. (2010). Bilimsel araştırma yöntemleri. Pegem Akademi.
  8. Cameron, L. (2003). Metaphor in educational discourse. Advances in applied linguistics. UK: Continuum.
  9. Celep, C. (2004). Meslek olarak öğretmenlik. Editör C. Celep, Meslek olarak öğretmenlik (pp. 23-49). Ankara: Anı Yayıncılık.
  10. Cook-Sather, A. (2003). Movements of mind: The matrix, metaphors, and re-imagining education. Teachers College Record, 105, 946-977.
  11. Dilekçi, Ü., Limon, İ., & Sezgin Nartgün, Ş. (2021). Prospective teachers’ metaphoric perceptions of “student, teacher and school”. Kastamonu Education Journal, 29(2), 403-417. doi:10.24106/kefdergi.795433.
  12. Egüz, Ş. & Öntaş, T. (2018). Ortaokul öğrencilerinin “öğretmen” kavramına ilişkin kullandıkları metaforlar. MSKU Eğitim Fakültesi Dergisi, 5(1), 1-13.
  13. Ertürk, R. (2017). İlkokul öğrencilerinin “öğretmen” kavramına yönelik metaforik algıları. E-Uluslararası Eğitim Araştırmaları Dergisi, 8(3), 1-15.
  14. Gencer, M. (2020). Öğrenci ve velilerin öğretmen kavramına ilişkin metaforik algıları. Balıkesir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 23(44), 805-825.
  15. Giren, S. (2015). Okul öncesi öğretmen adaylarının okul öncesi eğitimi öğretmeni kavramına ilişkin metaforları. Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 25(2), 123- 132.
  16. Gültekin, M. (2013). İlköğretim öğretmen adaylarının eğitim programına yükledikleri metaforlar. Eğitim ve Bilim, 38(169), 126-140.
  17. Johnson, M. (1981). Philosophical perspectives metaphor. United States of America: Minnesote Press.
  18. Kahya, H. (2018). Aday Türk dili ve edebiyatı öğretmenlerinin “edebiyat öğretmeni” kavramına ilişkin algılarının metafor yoluyla analizi. Uluslararası Bilimsel Araştırmalar Dergisi, 3(1), 104-117.
  19. Kara, M. (2020). Pedagojik formasyon programı öğrencilerinin öğretmen ve ideal öğretmen algıları: Bir metafor çalışması. Eğitim ve İnsani Bilimler Dergisi, 11 (21), 111-132.
  20. Kavanoz, S. (2016). Unveiling pre-service language teachers ‟Conceptualizations of teachers of English through metaphors. Journal of Education and Training Studies, 4(10), 17-32.
  21. Kıral, Y. (2015). Öğretmen adaylarının algılarına göre öğretmen metaforları. Adnan Menderes Üniversitesi Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi, 6(1), 57-65.
  22. Koç, E.S. (2014). Sınıf öğretmeni adaylarının öğretmen ve öğretmenlik mesleği kavramlarına ilişkin metaforik algıları. İnönü Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 15(1), 47-72. doi: 10.17679/iuefd.79408.
  23. Küçüktepe, S.E. & Gürültü, E. (2014). Öğretmenlerin “yapılandırmacı öğretmen” kavramına ilişkin algılarına yönelik metafor çalışması örneği. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 14(2), 282-305.
  24. Lakoff, G. & Johnson, M. (2005). Metaforlar: Hayat, anlam ve dil (Çev. G. Y. Demir). İstanbul: Paradigma.
  25. Mahlios, M. ve Maxson, M. (1998). Metaphors as structures for elementary and secondary preservice teachers’ thinking. International Journal of Educational Research, 29, 227-240.
  26. McGlone, M. (2007). What is the explanatory value of a conceptual metaphor. Language & Communication 27, 109-126.http://dx.doi.org/10.1016/j.langcom.2006.02.016.
  27. Merriam, T. (2013). Qualitative research. A guide to design and implementation (3rd Ed.) CA: Jossey-Bass.
  28. Michael, K.& Katerina, M. (2009). Exploring Greek teachers’ beliefs using metaphors. Australian Journal of Teacher Education, 34(2), 63-83.
  29. Miles, M, B., & Huberman, A. M. (1994). Qualitative data analysis: An expanded sourcebook. (2nd ed). CA: Sage.
  30. Morgan, G. (1986). Yönetim ve örgüt teorilerinde metafor (Çeviren: Bulut, G.), İstanbul: MESS Yayın no:280.
  31. Neyişci, N. & Özdiyar, Ö. (2019). Öğretmen adaylarının okul, öğretmen ve öğrenci kavramlarına ilişkin metaforik algıları. Erzincan Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 21(2), 50-67.
  32. Oxford, R. L., Tomlinson, S. Barcelos, A., Harrington, C., Lavine, R. Z., Saleh, A. ve Longhini, A. (1998). Clashing metaphors about classroom teachers: toward a systematic typology for the language teaching field. System, 26, 3-50.
  33. Özdemir, T. Y. & Erol, Y. C. (2015). Pedagojik formasyon eğitimi alan öğretmen adaylarının okul, öğretmenlik ve öğrenci kavramlarına ilişkin algıları. CBÜ Sosyal Bilimler Dergisi, 13(4), 215-244.
  34. Özdemir, S. (2018). Üniversite öğrencilerinin öğretmen kavramına ilişkin metaforik algıları. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 11 (59), 1380-1402.
  35. Pieper, A.(1999). Etiğe giriş. (Çev: V. Atayman ve G. Sezer). İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
  36. Radmard S., & Soysal Y., (2021). Öğretmen adaylarının “öğretmen adayı” ve “öğretmen eğitimcisi” kavramlarına yönelik metaforik imgelemlerinin incelenmesi. Yükseköğretim ve Bilim Dergisi/Journal of Higher Education and Science, 11(2), 367-384. https://doi.org/10.5961/jhes.2021.456
  37. Saban, A. (2004). Giriş düzeyindeki sınıf öğretmeni adaylarının “öğretmen” kavramına ilişkin ileri sürdükleri metaforlar. Türk Eğitim Bilimleri Dergisi ,2 (2),1 15.https://dergipark.org.tr/tr/pub/tebd/issue/26128/275216 adresinden alınmıştır.
  38. Saban, A. (2008). Okula ilişkin metaforlar, Kuram ve Uygulamada Eğitim Yönetimi.
  39. Saban, A., Koçbeker, B. N. ve Saban, A. (2006). An investigation of the concept of teacher among prospective teachers through metaphor analysis. Educational Sciences: Theory & Practice, 6(2), 509-522.
  40. Sarıkaya, B. (2018). Türkçe öğretmeni adaylarının öğretmen kavramına ilişkin metaforik algıları. Türkiye Eğitim Dergisi, 3(2), 1-16.
  41. Singh, O.P. & Singh, S.K. (2016). A study on the attitude of primary school teachers towards teaching profession in Varanasi district of Uttar Pradesh. International Journal of Advanced Research in Management and Social Sciences, 5(8), 119-129.
  42. Sökmen, Y., Yıldırım, G. ve Kılıç, D. (2020). Sınıf öğretmeni adaylarının ve sınıf öğretmenlerinin öğretmen kavramına yönelik metaforlarının incelenmesi. Adnan Menderes Üniversitesi Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi, 11(1), 1-13.
  43. Şahin, B. (2013). Öğretmen adaylarının “matematik öğretmeni”, “matematik” ve “matematik dersi” kavramlarına ilişkin sahip oldukları metaforik algılar. Mersin Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 9 (1), 313-321.
  44. Toprakçı, E. (2009). Öğretmenlerin suç karnesi 1-yargı kararlı gazete haberleri ölçütünde karşılaştırmalı bir analiz. IV. Ulusal Eğitim Yönetimi Kongresi, 14-15 Mayıs 2009, 475-487, Denizli: Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi.
  45. Toprakçı,E., Bozpolat,E. & Buldur,S. (2010). Öğretmen davranışlarının kamu meslek etiğine uygunluğu. E-International Journal of Educational Research, 1(2), 35-50.
  46. Tubin, D. (2005). Fantasy, vision, and metaphor-three tracks to teachers’ minds. The Qualitative Report, 10(3), 543-560.
  47. Uçar, R. & Rakap, A. P. (2021). Öğretmen adaylarının sınıf, sınıfta öğretmen ve sınıfta öğrenci kavramlarına ilişkin metaforik algıları. YYÜ Eğitim Fakültesi Dergisi, 18(1), 436-460.
  48. Vadeboncoeur, J.A. & Torres, M.N. (2003). Constructing and reconstructing teaching roles: A focusongenerative metaphors and dichotomies. Studies in the Cultural Politics of Education, 24 (1), 87-103.
  49. Wan, W., Low, G. D. & Li, M. (2011). From students’ and teachers’ perspectives: metaphor analysis of beliefs about EFL teachers’ roles. System, 39(3), 403- 415.
  50. Wells, Ş.Y. (2015). Görsel sanatlar öğretmeni adaylarının öğretmen ve sanatçı algısına ilişkin metafor analizi. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 30(3), 160-175.
  51. Yıldırım, İ. (2019). Örneklem ve örnekleme yöntemleri. İçinde S, Şen & İ. Yıldırım(Eds.) Eğitimde araştırma yöntemleri (61-92). Ankara.
  52. Yıldırım, A. & Şimşek, H. (2008). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri (6. Basım). Ankara: Seçkin Yayıncılık.
  53. Yılmaz, F. , Göçen, S. & Yılmaz, F. (2013). Öğretmen adaylarının öğretmen kavramına ilişkin algıları: Bir metaforik çalışma. Mersin Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi,9(1).Retrieved from.https://dergipark.org.tr/tr/pub/mersinefd/issue/17382/181569?publisher=mersin%3B%3Fpublisher%3D mersin%3B.